Ω, τι κόσμος Μπαμπά.

Η αλήθεια είναι πως απο μικρή θεωρούσα ότι θα μεγάλωνα σε έναν δίκαιο ας πούμε κόσμο. 'Ετσι με είχαν κάνει τουλάχιστον να πιστεύω οι γύρω μου. Μεγαλώνοντας,τα πράγματα κάπως άρχισαν να αλλάζουν...
Ούσα μαθήτρια συχνά συμμετείχα σε συγκεντρώσεις-κινητοποιήσεις. Είχα προλάβει μάλιστα και τις καταλήψεις για το άθρο 16. Ποτέ δε θα ξεχάσω βέβαια τις απειλές ορισμένων γονέων περί άνοιγμα του σχολείου μέσω εισαγγελέα. Ήταν θα έλεγα κάτι πρωτόγνωρο για εμένα.
 Το 2008 ήταν η χρονιά που θα τελείωνα το Λύκειο. Να, ήταν όμως και η χρονιά που ο Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος, ετών15 έπεσε νεκρός από σφαίρα αστυνομικού. Ναι,ο Επαμεινώνδας Κορκονέας μάθαμε αργότερα ότι τον σκότωσε εν ψυχρώ. Πως ένιωσα; Oργή, αγανάκτιση, θυμό, θλίψη...
 Εκείνη την περίοδο άρχισα να μαθαίνω για τον Κουμή, την Κανελλοπούλου, τον Καλτεζά, την ιστορία του Πέτρουλα, του Λαμπράκη...
Αν μου ζητούσε κάποιος να περιγράψω τα γεγονότα όπως εκτυλίστηκαν μετά από εκείνη τη χρονιά δύσκολα θα μπορούσα να μπω στη διαδικασία να το κάνω. Μια λέξη μου ρχεται στο μυαλό. Χάος. Το διάστημα εκείνο άρχισαν να γίνονται συνεχώς συγκεντρώσεις-πορείες-διαδηλώσεις. Στους δρόμους βίωνες συχνά βία,τρομοκρατία, ξυλοδαρμούς ακόμη και δικών σου ατόμων, προσαγωγές και αναίτιες στοχοποιήσεις ατόμων. Και ύστερα; Ύστερα έμαθες για την ιστορία της Κωσταντίνας Κούνεβα. Ύστερα άρχισες να μαθαίνεις για δολοφονίες μεταναστών που μέχρι και σήμερα βρίσκονται στα "αζήτητα". Άρχισες να βλέπεις την άνοδο ακροδεξιών- φασιστοειδών στοιχείων, την παιδεία να υποβαθμίζεται μέρα με την μέρα, την υγεία να υπολειτουργεί, την ανεργία να είναι στα ύψη και τα μνημόνια να έρχονται ως σωτήρας της μίζερης και θλιβερής πραγματικότητας σου. Ύστερα; Έμαθες για κάποιο Κώστα που έκανε απεργία πείνας για το αυτονόητο, την αξιοπρέπεια του. Πόσο χάρηκες όταν έμαθες πως αποφυλακίστηκε...
 Αργότερα άρχισες να κάνεις τόσο οικείες τις έννοιες κατάθλιψη και αυτοκτονία. Είναι που κάθε μέρα θα άκουγες και για ένα τέτοιο συμβάν. Έπειτα; Άκουσες για κάποιον Θανάση που δεν είχε να πληρώσει το εισιτήριο του στο Τρόλει με αποτέλεσμα από ενέργεια του οδηγού να βρεθεί στο κενό και να χάσει τη ζωή του. Μετά από κει; ; Έμαθες για την επίθεση που δέχτηκαν 15 μέλη του Κουμουνιστικού κόμματος από μέλη της χρυσής αυγής. Δε σου φάνηκε διόλου περίεργο. Τέτοια γεγονότα τα χεις εντάξει στην καθημερινότητα σου βλέπεις...
 Έχεις ένα άσχημο προαίσθημα. Ξέρεις ότι κάτι θα γίνει. Καθησυχάζεις τον εαυτό σου και λες όλα καλά από δω και πέρα. Το τηλέφωνο χτυπάει. Ακούς μια φωνή να σου λέει: Ο Παύλος είναι νεκρός. Η καρδιά σου πάει να σπάει. Δε ξέρεις πως να ξεσπάσεις, δε ξέρεις πως να αντιδράσεις.
 Πας μέχρι το Κερατσίνι γιατί δε μπορείς να κάνεις αλλιώς, γιατί πρέπει, γιατί είναι εσωτερική σου ανάγκη. Πας απλά εκεί και στέκεσαι. Διαδηλώνεις, φωνάζεις, ξεσπάς... Όχι μόνο για κείνα που έχουν συμβεί μέχρι τώρα αλλά και για κείνα που θα ρθουν. Ύστερα όμως τι; Ύστερα όμως ποιός;
 Γυρνάς στο σπίτι σου και κοιτάς το ταβάνι.Νομίζεις ότι θα σε πλακώσει. Είναι που σκέφτεσαι και εκείνο το έργο του Bergman: Το αυγό του φειδιού. Κάθεσαι όμως και σκέφτεσαι και εκείνους που όπλισαν με την ψήφο τους το χέρι του δολοφόνου. Εκείνους που χωρίς να το καταλάβουν όπλισαν το χέρι τους ενάντια στον ίδιο τους τον εαυτό, ενάντια στα ίδια τους τα παιδιά. Εκείνους που συναίνεσαν στο να εκκολαφθούν τα αυγά του φειδιού και να έρθει ξανά στο προσκήνιο ο ναζισμός.
 Το μόνο λοιπόν που έχω να πω εγώ σε εκείνους είναι πως η Χρυσή αυγή δεν είναι ούτε χρυσή ούτε αυγή. Είναι μαύρη όπως άλλωστε και το παρελθόν της από τις ανεξήτιλες κηλίδες του αποτρόπαιου νεοναζισμού.

Καλή συνέχεια

Ακολουθεί ποίημα του Τάσου Λειβαδίτη: Μας φοβούνται και μας σκοτώνουν. Φοβούνται τον ουρανό που κοιτάζουμε. Φοβούνται το πεζούλι που ακουμπάμε. Φοβούνται τα λόγια που λέμε με φωνή χαμηλωμένη. Φοβούνται τα λόγια που θα λέμε αύριο όλοι μαζί. Μας φοβούνται αγάπη μου. Κι όταν μας σκοτώνουν, νεκρούς μας φοβούνται πιο πολύ.

Υγ: H τελευταία φράση είναι από ένα άρθρο της εφημερίδας το Βήμα

Θυμάσαι;

Θυμάσαι που καθόμασταν με τις ώρες μπροστά στην τηλεόραση βλέποντας ελληνικό κινηματογράφο; Ξέρεις Καρέζη εναντίον Βουγιουκλάκη, Παπαμιχαήλ εναντίον Μπάρκουλη και άλλα τέτοια γραφικά της εποχής. Έπειτα να, θυμάσαι τη μάνα σου που σου έβαζε τη Λιλιπούπολη του Χατζηδάκι στη διαπασών; Tα τραγούδια του Λοϊζου;Tη χορωδία Τυπάλδου με εκείνο τον Παλιάτσο που τον κουβαλάς ακόμη και σήμερα μαζί σου;.Ύστερα είναι και η Μελίνα με εκείνα τα παιδιά του Πειραιά που ίσως τα συναντήσεις κάπου, εκεί έξω.
 Τους πανηγυρισμούς στο σπίτι σου τους θυμάσαι; Πόσοι ποδοσφαιρικοί και μπασκετικοί αγώνες... Την αναφορά των γονιών σου στο Νίκο Γκάλη;  Εκείνο το Εθνική Ελλάδος γειά σου του Νιόνιου;
Τη συγκίνηση που ένιωσες όταν πήραμε το Εuro; Ναι είχες κατέβει στο δρόμο.Καλά θυμάσαι. Κατέβηκες και πανηγύρισες.Όχι επειδή ήσουν πατριώτης και ήθελες να φανείς κρατώντας στα χέρια σου την Ελληνική σημαία.Καμία σχέση. Αλλά να, επειδή για μια στιγμή ένιωσες λίγο υπερήφανος για αυτό το τόπο. Να μόνο για εκείνη τη στιγμή...
 Τους σκόρπιους δίσκους βινυλίου στο σπίτι τους θυμάσαι; Mίκης Θεοδωράκης, Σταύρος Ξαρχάκος, Στέλιος Καζαντζίδης, Άκης Πάνου, Ρίτα...Και ύστερα τα σκόρπια βίβλια μέσα σε εκείνες τις τεράστιες βιβλιοθήκες. Μενέλαος Λουντέμης, Γιάννης Ρίτσος, Νίκος Καζαντζάκης, Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης, Νικηφόρος Βρεττάκος.
 Τις ατέλειωτες βόλτες στην Πλάκα τις θυμάσαι; Eκείνη την μισοχαλασμένη λατέρνα να παίζει μέχρι και σήμερα το γαρύφαλλο στ'αυτί; Είναι και εκείνος ο κουρασμένος άνθρωπος που παίζει ακόμη και τώρα με το ακορντεόν στο χέρι τραγούδια από τα παλιά και συ απλά χαμογελάς. Εκείνος; Aπλά ανταποδίδει. Και έπειτα τα καφενεία στους πλακόστρωτους δρόμους; Tον Ήλιο; Τον μερακλίδικο ελληνικό καφέ και τη μεσημεριανή σου βόλτα; Kαι εκείνα τα βλέμματα των περαστικών;Τα θυμάσαι;
 Eκείνο το Αυγουστιάτικο καλοκαίρι ; Τις απέραντες θάλασσες; Τα ηλιοβασιλέματα, τα ξενύχτια με τους φίλους; Εκείνους τους ανεκπλήρωτους έρωτες και τα αθώα φλερτ;
 To χωριό σου; Που ξημεροβραδιαζόσουν  παίζοντας κρύφτο, κυνηγητό, βόλους; Που έκανες ποδήλατο στα σοκάκια, τους λάκκους, στις αλάνες...Και έπειτα ιδρωμένος έτρεχες να πάρεις μια Έψα από το καφενείο δίπλα από το σπίτι σου;
 Εγώ ξέρεις τα θυμάμαι. Αυτά και τόσα ακόμα που υπάρχουν για να μας θυμίζουν ποιοί είμαστε καθώς και πως ξεκίνησαν όλα...Είναι που κάποιος με ρώτησε πρόσφατα αν νιώθω υπερήφανη για αυτό το τόπο. Θα έλεγα ότι είναι μια πολύ δύσκολη ερώτηση με μια δύσκολη απάντηση. Για μένα λοιπόν νομίζω πως όλα τα παραπάνω είναι η απάντηση στην ερώτηση αυτή. Όχι δεν είναι ούτε ότι διακατέχομαι από το πατριωτικό αίσθημα ούτε από διάφορα εθνικιστικά φρονήματα. Άλλωστε θα ήταν πιστεύω και φύσει αδύνατο. Απλά να όλοι εδώ πέρα έχουμε έναν ουρανό και το ίδιο χαμόγελο. Αύριο μπορεί να μας σκοτώσουν. Αυτό το χαμόγελο όμως και αυτό τον ουρανό δεν μπορούν να μας το πάρουν.

Καλή συνέχεια.

Η μνήμη

Ποτέ δε μπόρεσα να ξεχάσω τα καλοκαίρια στο χωριό. Να ξέρεις, τα ατέλειωτα παιχνίδια στις αλάνες και στις πλατείες, τα γέλια μας, καθώς και τα αθώα φλερτ του καλοκαιριού. Είναι όμως που... ποτέ δε μπόρεσα να ξεχάσω και εκείνους.Ναι εκείνους...
 Θυμάμαι σαν τώρα εκείνο τον τσακωμό που είχα κάνει με τον παππού μου. Ήμουν κάπου στα δεκαέξι βλέπεις και ήθελα να κάτσω μέχρι αργά έξω. Του φαινόταν αδιανόητο. Η δική του εγγονή να τριγυρνάει μέχρι αργά από δω και απο κει. Θαρρώ πως ήταν ο πρώτος και ο τελευταίος τσακωμός μαζί του.
 Θυμάμαι πάλι τις γιορτές στο χωριό. Όταν μάθαινε πως θα ανεβαίναμε, έφευγε άρον άρον από το καφενείο για να είναι ήδη στο σπίτι περιμένοντας μας. Η χαρά του απερίγραπτη. Μας αγκάλιαζε σαν να μην υπάρχει αύριο.Τα μάτια του δε, έλαμπαν και μεις απλά χανόμασταν στην αγκαλιά του. Έπειτα του λέγαμε τα νέα μας. Ξέρεις, για την ζωή στην Αθήνα και την δική μας καθημερινότητα. Εκείνος με τη σειρά του μας μίλαγε για τη ζωή στο χωριό. Για το περιβόλι του, τον στάβλο μας... Ύστερα του ζητάγαμε να μας ζωγραφίσει. Πόσα χαρτιά είχαμε χαλάσει... Θυμάμαι και εκείνα τα βιβλία στιβαγμένα στη βιβλιοθήκη. Διάβαζε πολύ, θεωρούσε ας πούμε τη μόρφωση βασικό εφόδιο για τον άνθρωπο.
 Έπειτα φέρνω στο νου μου τη γιαγιά μου. Από κείνη βλέπεις πήρα και το όνομα μου. Πάντα τη θυμάμαι να κάθεται σε κείνο το σημείο, να στη μέση της αυλής, σε κείνη τη μεγάλη άσπρη καρέκλα κοιτώντας τον κάμπο. Ακόμη και τώρα, καμιά φορά κοιτάζω στα κλεφτά θαρρώντας πως βρίσκεται εκεί και με κοιτάει.
  Τον παππού μου δε, νομίζω πως θα τον δω να στέκεται σε εκείνη την δύσβατη ανηφόρα δίπλα στο σπίτι μας κρατώντας ντομάτες από το περιβόλι.
 Τελικά στη θέαση ενός άδειου σπιτιού η μνήμη είναι ο καλύτερος σου φίλος. Άψυχα αντικείμενα, φωτογραφίες παντού και το μόνο που δηλώνει ότι κάτι υπάρχει εκεί γύρω είναι ο εκκωφαντκός ήχος της βρύσης που στάζει. Και πάλι να, στέκεσαι εκεί χωρίς να περιμένεις κάτι. Απλά στέκεσαι και περιμένεις...
 Και ύστερα... κλειδώνεις την πορτα πίσω σου,  παίρνεις τον δρόμο της επιστροφής και απλά χαμογελάς. Ναι χαμογελάς, για εκείνα που έζησες αλλά και για εκείνα που θα ρθουν...
 Κίνητρο του σημερινού μου κειμένου; Μια πρόσφατη εξόρμηση στο χωριό μου αλλά και η μνήμη. Ναι η μνήμη. Κύριο όνομα των θλίψεων, ενικού αριθμού και άκλιτη, Η μνήμη, η μνήμη, η μνήμη...

Καλή συνέχεια

Μόνη μας πατρίδα, τα παιδικά μας χρόνια.!

Όσες και αν χτίζουν φυλακές...

Ποτέ δε μπόρεσα να καταλάβω τους ανθρώπους. Να ξέρεις, πάντα τόσο ισχυρογνώμονες, τόσο απόλυτοι. Φορώντας συνέχεια παρωπίδες με μια μόνιμη εθελοτυφλία για τα πάντα σαν να αρνούνται κατα κάποιο τρόπο να δουν την πραγματικά συμβαίνει γύρω τους.
 Να είναι που πρόσφατα ενημερώθηκα για την εξέγερση των μεταναστών στο στρατόπεδο συγκέντρωσης στην Αμυγδαλέζα, κάτι το οποίο όπως ήταν φυσικό προκάλεσε ποικίλες αντιδράσεις και που περίμενες ότι θα συμβεί.Αντίξοες συνθήκες διαβίωσης, απάνθρωπινες συμπεριφορές, βία και συρματοπλέγματα παντού είναι η εικόνα που θα δει κανείς εκεί σήμερα. Αυτές τις εικόνες δυστυχώς έρχονται να ενισχύσουν μαρτυρίες δικηγόρων, μελών Μη κυβερνητικών οργανώσεων καθώς και μελών άλλων διεθνών οργανισμών. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών δε αναφέρει χαρακτηριστικά πως οι συνθήκες κράτησης μεταναστών στην Ελλάδα είναι σοκαριστικές.
 Κάποτε είχα ακούσει πως τα στρατόπεδα συγκέντρωσης θα είναι κάτι σαν κέντρα υποδοχής και φιλοξένιας μεταναστών. Η αλήθεια είναι ότι ποτέ κανείς δεν με έπεισε για αυτό το εγχείρημα. Από την αρχή ήμουν πεπεισμένη για το τι μέλλει γενέσθαι.
 Το χειρότερο; Kανείς δεν είχε μιλήσει για τους ανήλικους κρατούμενους. Παιδιά που ζούν σε κελιά, παιδιά που βλέπεις στα μάτια τους την απόγνωση και συνάμα την αγωνία για το μέλλον. Παιδιά που ήρθαν εδώ με τις οικογένειες τους για να βρουν κάτι καλύτερο. Ξέρω θα πεις ότι είναι πολλοί, θα πεις ότι δεν έχουν καμία θέση ανάμεσα μας. Όμως να, ξεχνάς ότι έχουμε να κάνουμε με ανθρώπινες ζωές...
 Όλους αυτούς θα τους δεις είτε στοιβαγμένους στα λιμάνια και αργότερα ίσως σε κάποιο στρατόπεδο συγκέντρωσης. Μερικοί μπορέι να μην υπάρχουν πια. Είναι εκείνοι που επιθυμούν να θέσουν τέλος στην ζωή τους. Ήδη άλλωστε απαριθμούνται  δύο πρόσφατες αυτοκτονίες στην Κοζάνη και στα Γρεβενά.
 Πρόσφατα επισκέφθηκα το λιμάνι της Ηγουμενίτσας. Η εικόνα εκεί μου θύμησε κάποιους στίχους από το τραγούδι του Σωκράτη Μάλαμα με τίτλο στην Αμερική: "Και σαν το κουρελόβαρκο αδειάσει στο λιμάνι, θα τους στοιβάξουν στη σειρά οι ξένοι πολισμάνοι.Άλλοι θάχουν τον τρόπο τους και θα ευδοκιμήσουν και άλλοι ως να πεθάνουνε τη δίψα δε θα σβήσουν." Μετανάστες ενήλικοι και ανήλικοι κρατούνται εκεί για μέρες ίσως και για μήνες. Η εικόνα μιλούσε από μόνη της. Μαχαίρι στην καρδιά δε τα τόσα βλέματα καρφωμένα στο πρόσωπο σου σαν να σου λένε με όση δύναμη τους είχε απομείνει " Βοήθησε με, θέλω να ζήσω ελεύθερος".
 Δεν είμαι σίγουρη βέβαια αν θα μπορέσουν να γίνουν και πολλά. Κυρίως για τα ανήλικα παιδιά. Δομές και στέγες ανηλίκων υπολειτουργούν και σταδιακά κλείνουν. Όσο για τους ενήλικους μετανάστες μπαίνουν στη μέση δικηγόροι, γραφειοκρατία και όλα τα συναφή.
 Αμυγδαλέζα, Ηγουμενίτσα και πόσες ακόμη περιοχές που δεν γνωρίζουμε έχουν μετατραπεί σε στρατόπεδα συγκέντρωσης καθώς και σε νεκτοταφεία ψυχών. Τελικά γίναμε αυτό δεν θέλαμε να είμαστε. Μιλάμε για στρατόπεδα συγκέντρωσης, για βία, για ακραίες συμπεριφορές σαν να βρισκόμαστε στην τότε Ναζιστική Γερμανία που τα στρατόπεδα συγκέντρωσης απαριθμούνταν το ένα μετά το άλλο.
 Αυτοταπείνωση, εξευτελισμός και εκμετάλευση είναι οι μόνες λέξεις που μου ρχονται στο μυαλό. Εσύ θα έμενες; Eσύ θα άντεχες; Tην απάντηση λέω να την αφήσω σε σένα, ναι σε σένα που μετράς κεφάλια παράνομων μεταναστών αντί να μετράς ανθρώπους και ζωές. Όσο για μένα; Εγώ δε θα μπορούσα να μείνω. Άλλωστε ο άνθρωπος είναι η απάντηση σε όποια και αν είναι η ερώτηση. Γιατί όπως είχε γράψει και ο Ναζίμ Χικμέτ: Για μένα, το λοιπόν, το πιο εκπληκτικό,  πιο επιβλητικό, πιο μυστηριακό και πιο μεγάλο, είναι ένας άνθρωπος που τον μποδίζουν να βαδίζει, είναι ένας άνθρωπος που τον αλυσοδένουνε.

Kαλή συνέχεια

      Το πάθος για τη Λευτεριά είναι δυνατότερο από όλα τα κελιά

Eδώ Λιλιπούπολη...

Είμαστε αυτοί που μεγαλώσαμε με την Ερτ του Μάνου Χατζιδάκι, αυτοί που ώρες ατελείωτες καθόμασταν μπροστά στις τηλεοράσεις για να ξεκινήσει το μικρό σπίτι στο λιβάδι, η φρουτοπία, το καρουζέλ, τα παιχνίδια χωρίς σύνορα, του κουτιού τα παραμύθια, τα ψάθινα καπέλα και το καπλάνι της βιτρίνας. Αυτοί που έχουμε ακόμη σε δίσκους βινυλίου τη Λιλιπούπολη με την ροζαλία να μας έχει κλέψει την καρδιά. Με το χοντρό μπιζέλι να μας ακαλουθεί ακόμη και τώρα στα φοιτητικά μας χρόνια. Αυτοί που θυμώσαμε με την Μαρία Χοακίνα όταν απέρριψε τον Σιρίλο. Αυτοί που παρακολουθήσαμε το ρεπορτάζ χωρίς σύνολα, το σαν σήμερα, την κυριακή στο χωριό καθώς και τα δεκάδες αφιερώματα σε ταινίες του ευρωπαϊκού κινηματογράφου.
  Τώρα είμαστε αυτοί που αντιδρούμε, είμαστε αυτοί που σήμερα, αύριο και για όσο χρειαστεί θα βρισκόμαστε κοντά στο πλευρό των εργαζομένων της Ερτ. Είμαστε αυτοί που θα δημιουργήσουμε τα Πολυτεχνεία της δικής μας γενιάς. Αυτοί που εναντιωνόμαστε στο λουκέτο της κρατικής τηλεόρασης καθώς και στην εδραίωση  διάφορων ευτελών τηλεοπτικών προγραμμάτων που θίγουν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και προάγουν σεξιστικές και ρατσιστικές αντιλήψεις, την ίδια στιγμή που χρησιμοποιούν τον μέσο άνθρωπο ως ένα νούμερο τηλεθέασης.
  Ο Μάνος Χατζιδάκις είχε πει κάποτε πως όποιος δε φοβάται το πρόσωπο του τέρατος πάει να πει ότι του μοιάζει, και η πιθανή προέκταση του αξιώματος είναι να συνηθίσουμε τη φρίκη, να μας τρομάζει η ομορφιά. Είχε πει πως το τέρας σχηματίζεται από τα ζώα και από τους εχθρούς. Και πως ο εχθρός γεννιέται δε γίνεται. Μας παρακολουθεί από το σχολείο σαν ήμασταν παιδιά και επιζητεί τον αφανισμό μας.
  Έναν αφανισμό που δε θα αφήσουμε να αναπτυχθεί. Είμαστε εδώ για να πούμε το φτάνει πια.Είμαστε εδώ για δείξουμε πως όπλα μας είναι οι φωνές μας. Είμαστε εδώ για να δείξουμε την αλληλεγγύη μας στους 2.656 απολυμένους πλέον της κρατικής τηλεόρασης. Είμαστε εδώ για να διεκδικήσουμε ξεκάθαρα τη ζωή μας και όχι την επιβίωση μας.
  Ξέρω νιώθετε σαν να χτυπάμε τα κεφάλια μας στα σίδερα. Αλλά ξέρετε κάτι; Σήμερα όταν βρισκόμουν εκεί στον προαύλιο χώρο του ραδιομεγάρου και άκουγα τον κόσμο να τραγουδάει με συγκίνηση τον Κεμάλ και να φωνάζει μαζικά το " Ψωμί, παιδεία, ελευθερία η χούντα δε τελείωσε το 73'' συνειδητοποίησα πως πολλά κεφάλια θα σπάσουν αλλά κάποια στιγμή θα σπάσουν και τα σίδερα.Να είστε Βέβαιοι.!

Καλή συνέχεια

Στο σημείο αυτό θέλω να παραθέσω κάποιους στίχους από το τραγούδι Κεμάλ σε στίχους Νίκου γκάτσου και ερμηνεία Μάνου Χατζιδάκι: Nικημένο μου ξεφτέρι δεν αλλάζουν οι καιροί, με φωτιά και με μαχαίρι πάντα ο κόσμος προχωρεί.

Μάθε παιδί μου,γράμματα

Πάντα θυμάμαι τον εαυτό μου να κάθεται στο τελευταίο θρανίο. Θες λόγω ύψους; Θες από επιλογή;Πάντως το μόνο σίγουρο είναι πως όλα μου τα μαθητικά χρόνια εκεί τα πέρασα.Ναι εκεί από όπου ξεκίνησαν και τέλειωσαν όλα.
 Όντας μαθήτρια η αλήθεια είναι πως δεν είχα την τύχη να συναντήσω αξιόλογους Δασκάλους-Καθηγητές. Παρ' όλα αυτά δε θα ξεχάσω ποτέ τον Κ.Τάσο Σώρρα. Δάσκαλος μου στην Τρίτη και στην Έκτη δημοτικού. Κάθε πρωί θυμάμαι, πάντα τυπικός στην ώρα του, με όρεξη και αγάπη για αυτό που κάνει. Ήταν από τους δασκάλους που ασχολούνταν με τον μαθητή και ανα πάσα ώρα και στιγμή ήταν εκεί για τον καθένα από εμάς. Εμένα προσωπικά με είχε βοηθήσει πολύ στο κομμάτι της διατύπωσης καθώς αντιμετώπιζα μια μικρή δυσκολία στο να διατυπώνω με σωστό τρόπο τα όσα διάβαζα. Στο τέλος της ώρας θυμάμαι μας μίλαγε για θέματα που δεν αφορούσαν μόνο στο σχολείο και στα μαθήματα. Μας μιλούσε για τον " έξω κόσμο" και για το μέλλον. Όταν έφτανε το καλοκαίρι θυμάμαι πάντα μας πρότεινε εξωσχολικά βιβλία. Δεν ήθελε βλέπεις, να ασχολούμαστε συνεχώς με ηλεκτρονικά παιχνίδια και υπολογιστές. Συχνά μας έβαζε ντοκιμαντέρ ή κάποια ταινία κατά τη διάρκεια του μαθήματος.
  Δεν θα ξεχάσω ποτέ όταν στην τάξη μας είχε πρωτοέρθει ο Αλέξανδρος. Ένα παιδί με νοητική υστέρηση. Αμέσως τον έκανε να νιώσει οικεία. Αμέσως μας μίλησε για την ιδιαιτερότητα του.Ποτέ δε σκεφτήκαμε να τον δούμε με άλλα μάτια, πάντα τον βλέπαμε σαν έναν από εμάς. Όσο για τον Κ. Τάσο; Του δίδασκε σαν να δίδασκε σε έναν από εμάς.
 Ναι αυτός ήταν ο Κ.Τάσος. Ένας δάσκαλος που ήταν δίπλα στους μαθητές του. Ένας δάσκαλος που αγαπούσε τόσο τα παιδιά όσο και το σχολείο που δίδασκε. Θυμάμαι στο τέλος της σχολικής χρονιάς είχαμε στεναχωρεθεί που θα έφευγε. Θες ότι είχαμε δεθεί; Θες ότι πήραμε τόσα πολλά από αυτόν τον άνθρωπο; Θες...; Σημασία έχει ότι θα τον κουβαλάω για πάντα μαζί μου.
 Στο γυμνάσιο τα πράγματα θα έλεγα πως δεν ήταν όπως ακριβώς τα περίμενα. Γνώρισα καθηγητές που έβλεπαν τον μαθητή σαν ένα ποσοστό επιτυχίας στις εκάστοτε εξετάσεις, που παρείχαν στείρα μάθηση και γνώση. Κάπως έτσι μπήκε στη ζωή μου και η "παπαγαλία". Τρία χρόνια στο γυμνάσιο και με  λυπεί το ότι  δεν μπορώ να θυμηθώ ονόματα καθηγητών μου. Είναι λες και δεν τους γνώρισα ποτέ.Είναι λες και σταμάτησε ο χρόνος εκεί στο δημοτικό και στον αγαπημένο μου Κ.Τάσο.
 Παρότι μπορεί να φαίνεται κάπως παράδοξο, ο μόνος που μου έκανε θετική εντύπωση ήταν ο καθηγητής των Θρησκευτικών μου στις Δύο πρώτες τάξεις του γυμνασίου.Η αλήθεια είναι πως εμένα ποτέ δε μου άρεσαν τα θρησκευτικά και πάντα ήμουν ενάντια στο να διδάσκονται στο σχολείο. Αλλά να, εκείνος είχε έναν δικό του τρόπο αντίληψης των πραγμάτων. Πάντα κατάφερνε να μας ηρεμεί με το λέγειν του. Πάντα μας μίλαγε για όλες τις θρησκείες. Διόλου κολλημένος άνθρωπος. Ίσα ίσα που συζητούσαμε ώρες ολόκληρες μαζί του για ότι μας αποσχολούσε.
 Όσο για το Λύκειο ένα όνομα μου έρχεται στο μυαλό. Μαρία Μηνά. Φιλόλογος. Καθηγήτρια μου στην Α'Λυκείου. Τότε στην τάξη μας θυμάμαι είχαμε για κάποιο ανεξήγητο λόγο δύο πίνακες. Ο ένας αχρησιμοποιήτος για καιρό. Εκείνη μας ώθησε στο να εξωτερικεύουμε εκεί τα συναιισθήματα μας και ότι άλλο μας απασχολούσε. Αν έμπαινες στην τάξη θα έβλεπες γραμμένα συνθήματα, φράσεις ή ακόμη και τραγούδια.
 Καθηγήτρια που δε χαριζόταν σε κανέναν. Με απόψη και προσωπικότητα. Επικοινωνούσε ουσιαστικα με τους μαθητές της. Μιλούσε θα έλεγα μαζί με αυτούς για αυτούς. Πάντα μας μίλαγε για θέματα που αφορούσαν την κοινωνία. Πάντα μας μίλαγε για το τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος.
 Πριν από κάποιο χρονικό διάστημα πέρασε πειθαρχικό. Ο λόγος;Επειδή είχε αντιρατσιστική δράση στα σχολεία. Επείδη έλεγε στους μαθητές της να μην διέπονται από ρατσιστικές αντιλήψεις. Επειδή τους μίλαγε για τα αυτονόητα. Τον σεβασμό στο διαφορετικό, την αλληλεγγύη, την αξιοπρέπεια.
 Όλοι αυτοί που ανέφερα παραπάνω έχουν κάτι κοινό. Να ξέρεις, ίσως να μην βρεθούν ξανά στις σχολικές αίθουσες. Ίσως να αναγκαστούν να εργάστούν ίσα ίσα για τα προς το ζήν. Ίσως να βρεθούν σε διαθεσιμότητα, ίσως να αναγκαστούν να καταταγούν σε άλλες περιοχές.
 Τότε τα χαμόγελα θα σβήσουν. Τότε το σχολείο θα αποτελεί μια φυλακή. Ναι, μια φυλακή με μηχανές που θα παράγουν τυποποιημήμενη γνώση.
 Ξέρω, ίσως πεις πως δε σε νοιάζει. Ίσως πεις πως για ένα μικρό ποσοστό αξιόλογων εκπαιδευτικών δεν αξίζει να παλέψεις. Ξέρεις κάτι; Τώρα όσο ποτέ άλλοτε πρέπει έστω και για αυτούς τους 3, 13, 23 ανθρώπους που θεωρείς πως αποτελούν φωνή μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα να παλέψεις και να αγωνιστείς.Να ταχθείς υπερ των αιτημάτων τους, να στηρίξεις τις απεργίες και τις κινητοποιήσεις τους. Είναι που αυτές οι μειοψηφίες μπορούν να αλλάξουν το σχολείο. Είναι που αυτές οι μειοψηφίες μπορούν να διαμορφώσουν τα παιδιά μας και να τα διαπαιδαγωγήσουν σωστά.
  Αυτές οι μειοψηφίες είναι που θα φωτίσουν ξανά τα σχολεία και θα δώσουν κίνητρο στα παιδιά ώστε να προσπαθήσουν για κάτι καλύτερο.
 Τα σχολεία δεν είναι καλύτερα όταν καίγονται. Είναι καλύτερα όταν φωτίζονται από μυαλά που θέλουν να αλλάξουν τον κόσμο.

Καλή συνέχεια.


Ακολουθεί απόσπασμα από το βιβλίο του Μαρτσέλο Ντ' Όρτα "Ο δάσκαλος που ακόμη μαθαίνει"

Εμείς οι μεγάλοι ονειρευόμαστε ακόμα το σχολείο, κι όταν το ονειρευόμαστε, στριφογυρίζουμε στο κρεβάτι.Εξετάσεις, έλεγχοι, μακρόστενοι διάδρομοι και το αυστηρό βλέμμα του καθηγητή.

Δεν το φαντάζομαι έτσι το ιδανικό σχολείο.

Γιατί μοιάζουν με φυλακές τα σχολεία μας; Γιατί περισσεύει το γκρίζο ενώ απουσιάζουν τα χρώματα; Γιατί η γνώση δεν είναι χαρά, αλλά περιορισμός; Με ποιο κριτήριο, με ποια καρδιά, κλείνουμε ένα παιδί σε μια τάξη και το κρατάμε φυλακισμένο εκεί μέσα επί τέσσερις ώρες; Πού είναι ο αέρας, το οξυγόνο, η ζωή στα σχολεία μας;

"Αν ο μαθητής φτάσει στο σχολείο επιβαρυμένος από ωφελιμιστικές ασχολίες" έγραψε ο Φεριέρ, ο πατέρας του σύγχρονου σχολείου, "πράγμα αναπόφευκτο όπου βασιλεύει η φτώχεια, ας είναι τουλάχιστον το σχολείο μια όαση γαλήνης, ο θαυμαστός κοσμος της ανιδιοτελούς γνώσης μέσα στον οποίο ικανοποιούνται όλες οι περιέργειες των παιδιών, μέσα στον οποίο όλα τα ζωηρά ενδιαφέροντά τους μπορούν να εκδηλωθούν εν είδει αυθόρμητων και τερπνών δραστηριοτήτων".

 

O Κοινωνικός λειτουργός

Κάθε μέρα περίμενε στην καθιερωμένη στάση του λεωφορείου του, γύρω στις 8:00 περίπου. Ήταν πάντα τυπικός άλλωστε και δεν ήθελε να δίνει δικαιώματα. Έφτανε πάντα πρώτος, με εκείνο το χαμόγελο που σου έφτιαχνε την μέρα. Πάντοτε βρίσκοταν σε ετοιμότητα ώστε να αντιμετωπίσει το κάθε περιστατικό και τον κάθε εξυπηρετούμενο, χωρίς γκρίνιες και χωρίς ίχνος μιζέριας. Ο χώρος που δούλευε αρκετά μικρός, ενώ η υποδομή του κτιρίου δεν ήταν και η καλύτερη, κάτι το οποίο ίσως περιόριζε κάπως το έργο του. Όσο για την αμοιβή του; Λίγο παραπάνω από τον βασικό μισθό. Απλά για να μπορεί να βγάζει τα προς το ζειν. Και όμως εκείνος ποτέ δεν έχανε το χαμόγελο, την αισιοδοξία και την ελπίδα.
 Το ωράριο του είχε ήδη ξεκινήσει και το πρώτο τηλέφωνο δεν άργησε να χτυπήσει. Στο απέναντι ακουστικό είναι  η Μαρία η οποία βρίσκεται στο όριο της φτώχειας. Με δυσκολία παρέχει ένα κομμάτι ψωμί στα παιδιά της. Ο σύζυγος της παρόλο που εργάζεται δεν καταφέρνει με το μισθό που λαμβάνει "να τα βγάλει πέρα".Στο τηλέφωνο σχεδόν ξεσπά σε κλάματα. Εκείνος προσπαθεί να την ηρεμήσει. Ξέρει πως τα χέρια του είναι δεμένα. Ξέρει πως κράτος πρόνοιας δεν υπάρχει. Ξέρει πως δεν μπορεί να κάνει πολλά και όμως προσπάθησε. Ήρθε αμέσως σε επαφή με διάφορα δίκτυα αλληλεγγύης τα οποία με τη σειρά τους θα παρείχαν σίτηση, είδη ρουχισμού και είδη υγιεινής στην Μαρία.
 Το τηλέφωνο κάπου στις 10:00 ξαναχτυπά. Ο Κώστας χρήστης ουσιών ζητά βοήθεια καθώς θέλει να απεξαρτηθεί. Δυστυχώς ο ΟΚΑΝΑ( που τείνει να κλείσει) όπως και το ΚΕΘΕΑ( το οποίο είναι στεγνό πρόγραμμα) έχουν τεράστιες λίστες αναμονής κάτι που δυσκολεύει την άμεση απεξάρτηση του. Πάλι τα χέρια του κοινωνικού λειτουργού είναι δεμένα.Παρόλα αυτά ο ίδιος δεν βλέπει εμπόδια στο έργο του. Μίλα αμέσως με συναδέλφους, έρχεται σε επαφή με ανθρώπους που ασχολούνται με το λεγόμενο street work( δράσεις/παρεμβάσεις στο δρόμο), καθώς και με διάφορα προγράμματα απεξάρτησης. Δεν τα παρατά ούτε στιγμή. Οι απαντήσεις που παίρνει δεν είναι ούτε θετικές ούτε και αρνητικές, αλλά δεν τον νοιάζει. Επιμένει μέχρι να καταφέρει να τον εντάξει σε κάποιο πρόγραμμα απεξάρτησης και μετέπειτα σε κάποιο πρόγραμμα κοινωνικής επανένταξης.
 Ώρα 12:00 το μεσημέρι, το τηλέφωνο χτυπά συνεχώς. Λόγω της έλλειψης προσωπικού δεν απαντώνται(δυστυχώς) όλες οι κλήσεις. Παρόλα αυτά εκείνος προσπαθεί να εξυπηρετήσει όσα περισσότερα άτομα μπορεί. Όχι κυρίως γιατί πρέπει αλλά γιατί θέλει.
 Στο τηλέφωνο είναι η Κατερίνα  κακοποιημένη μητέρα δύο παιδιών. Τόσο καιρό η σιωπή είναι η συνενοχή της. Ήρθε η στιγμή όμως που είπε το Φτάνει Πια. Εκείνος την ακούει με προσήλωση. Αμέσως προσπαθεί να έρθει σε επαφή με οργανώσεις, σωματεία, κινήματα που προστατεύουν και που είναι στο πλευρό των κακοποιημένων γυναικών. Της δίνει κατευθυντύριες γραμμές ώστε να μπορέσει να δράσει άμεσα.
 Η ώρα περνάει και έρχονται 3 περιστατικά με το ίδιο αίτημα. Ο Μάριος, Ο Γιάννης και Ο Στέφανος είναι πρώην ψυχικά ασθενείς. Θέλουν να αποβάλλουν το στίγμα από πάνω τους και να έχουν μια υγιή ζωή μέσα στην κοινωνία. Δυστύχως τα χέρια είναι πάλι δεμένα.  Δομές και υπηρεσίες που έχουν άμεση σχέση με τους ψυχικά ασθενείς κλείνουν μέρα με την μέρα, ενώ πολλές από αυτές υπολειτουργούν. Παρόλα αυτά εκείνος προσπαθεί, θέλει να έχουν μια υγιή ζωή μέσα στην Κοινότητα όπως άλλωστε εγώ και εσύ.
 Ώρα 2:00 το μεσημέρι. Το ωράριο του έχει τελειώσει. Το τηλέφωνο όμως συνεχίζει να χτυπά.Ο συνάδελφος του τον παροτρύνει να μην το σηκώσει. Άλλωστε η υπηρεσία τυπικά έχει κλείσει. Και όμως εκείνος επιλέγει να το σηκώσει. Ας πούμε θεωρεί,πως μια ανθρώπινη ψυχή δεν μπορεί να μπει σε προγράμματα και ωράρια.
 Στο τηλέφωνο είναι η Μαρίνα η οποία θέλει να βάλει τέλος στη ζωή της, λόγω του ότι αδυνατεί να τα βγάλει πέρα οικονομικά. Εκείνος ψύχραιμος προσπαθεί να την αποτρέψει από τέτοιες σκέψεις. Αμέσως έρχεται σε επαφή με κάποιον Ψυχίατρο και της κλείνει (εμβόλιμα)κάποιο ραντεβού. Σήμερα κίολας. Επίσης την προτρέπει να απευθυνθεί και σε κάποια  τηλεφωνική γραμμή υποστήριξης που σχετίζεται με τέτοια θέματα.
 Ποιός ξέρει τι θα είχε συμβεί αν εκείνος δεν είχε σηκώσει το τηλέφωνο;Η μάλλον ας αναρρωτηθούμε πόσα άτομα θα μπορούσαν να είχαν σωθεί από όλα αυτά τα αναπάντητα τηλεφωνήματα.;
 H ωρα 16:00 και εκείνος επιλέγει να μην πάει σπίτι του. Είναι που στο κέντρο έχει κάποια διαδήλωση λόγω του ότι οι μονάδες ψυχικές υγείας σταδιακά βάζουν λουκέτο. Βλέπεις, του αρέσει να αγωνίζεται, να διεκδικεί, να παλεύει, να ονειρεύεται, να συμμετέχει σε συλλογικές δράσεις μαζί με άλλους κοινωνικούς λειτουργούς. Συχνά θα τον δεις σε κάποιο δίκτυο αλληλεγγύης να προσφέρει είδη ρουχισμού, τρόφιμα και φάρμακα.
 Ώρα 19:00 το απόγευμα. Ακόμη δεν έχει πάρει το δρόμο για το σπίτι. Επιλέγει να επισκεφθεί το κοινωνικό παντοπωλείο της γειτονιάς του. Του αρέσει να προσφέρει την βοήθεια του εθελοντικά έστω και  για λίγες ώρες. Είναι κάτι άλλωστε που τον γεμίζει και του δίνει χαρά.
Ώρα 10:00 και τα κλειδιά βρίσκονται στην πόρτα του σπιτιού του. Μετά από μια κουραστική αλλά συνάμα γεμάτη μέρα επιστρέφει. Πέφτει για ύπνο και τουλάχιστον χαμογελάει. Τουλάχιστον ξέρει ότι ζει, ότι αναπνέει.
Αύριο  ξεκινά μια καινούργια μέρα. Όσο για εκείνον;Περιμένει εν αγωνιωδώς να την αδράξει σαν να είναι η τελευταία.


Σημείωση: Το κείμενο που μόλις έγραψα ίσως να είναι μυθοπλαστικό, ίσως και όχι. Το μόνο που ξέρω είναι πως τον άνθρωπο που μόλις περιέγραψα θα τον κουβαλάω πάντα μαζί μου ως μελλοντική και γω Κοινωνική λειτουργός. Να, είναι που εκείνον τον διέπει ο σεβασμός, είναι που μέρα με την μέρα ενισχύει  όλο και περισσότερο το αίσθημα της αλληλεγγύης, που μέσα από τις συλλογικές δράσεις βοηθάει τον ίδιο τον άνθρωπο, που μέσω της ανιδιοτελής προσφοράς του καταφέρνει να φέρει ξανά τα χαμόγελα. Είναι που και εκείνος όπως και γω στοχεύει σε ένα Κράτος Πρόνοιας που θα έχει ώς κεντρικό άξονα τον ίδιο τον άνθρωπο, ένα Κράτος Πρόνοιας ριζοσπαστικό, που μέσω καινοτόμων δράσεων θα ρήξει εκείνο το τοίχος που έχει δημιουργηθεί ανάμεσα σε εμάς τους υγιείς/δυνατούς και ανάμεσα σε εκείνους τους μη υγείς/αδυνάτους. Σε ένα Κράτος Πρόνοιας που δεν θα αναπαράγει ανισότητες αλλά θα προωθεί συνεχώς την διαδικασία ταξικής και κοινωνικής συνειδητοποίησης.
 Ο Χρόνης Μίσσιος είχε πει κάποτε πως πρέπει να αντιληφθούμε ποιά είναι η ουσία και το νόημα της ζωής. Δηλαδή δε γίνεται αντι να ζούμε να επιβιώνουμε. Είχε πει πως η μελλοντική επανάσταση για την υπεράσπιση της ζωής του ανθρώπου θα είναι η επανάσταση των ανθρώπων και όχι η επανάσταση για τους ανθρώπους. Είχε πει πως πρέπει να επικοινωνήσουμε ως άνθρωποι πάνω στο κοινό μας πρόβλημα, να κοιταχτόύμε στα μάτια και να ονειρευτούμε ξανα...
 Εαν θέλω να λέγομαι άνθρωπος πρέπει να προσπαθήσω.Εσύ;...

Καλή συνέχεια.